Магнезиумот е еден од најважните минерали во човечкото тело. Иако често се споменува како додаток во исхраната, неговата вистинска улога е многу поширока. Тој учествува во повеќе од 300 биохемиски процеси и е неопходен за нормално функционирање на мускулите, нервниот систем, срцето, коските и метаболизмот.
Добрата вест е што магнезиумот природно се наоѓа во голем број намирници, па разновидната и избалансирана исхрана најчесто може да ги задоволи дневните потреби.
Зошто ни е потребен магнезиум?
Поголемиот дел од магнезиумот во организмот се наоѓа во коските, додека остатокот е распределен во мускулите и другите ткива. Овој минерал има бројни функции. Помага во создавањето на енергија во клетките, учествува во синтезата на протеини и ДНК, придонесува за нормална мускулна контракција и пренос на нервните импулси, а истовремено помага во одржување на нормален срцев ритам и крвен притисок. Без доволно магнезиум, многу од овие процеси не би можеле да се одвиваат правилно.
Магнезиумот и здравјето
Во последните години магнезиумот е предмет на бројни научни истражувања. Се испитува неговата можна улога во превенцијата и третманот на состојби како висок крвен притисок, кардиоваскуларни заболувања, дијабетес тип 2, остеопороза и мигрена. Иако некои студии покажуваат дека лицата кои внесуваат повеќе магнезиум преку исхраната имаат помал ризик од одредени хронични заболувања, досегашните научни докази не потврдуваат дека додатоците со магнезиум сами по себе обезбедуваат значајни здравствени придобивки кај здрави лица. Затоа, стручните препораки остануваат исти – магнезиумот пред сè треба да се обезбедува преку разновидна исхрана, а суплементацијата да се користи само кога постои медицинска потреба или препорака од здравствен работник.
Што се случува при недостаток на магнезиум?
Организмот внимателно го регулира нивото на магнезиум, па недостатокот ретко се развива нагло. Сепак, долготрајниот недоволен внес или одредени здравствени состојби можат да доведат до дефицит.
Најчестите симптоми вклучуваат:
- намален апетит,
- замор и слабост,
- мачнина,
- мускулни грчеви,
- трнење во екстремитетите,
- неправилна работа на срцето.
Тешкиот недостаток е редок, но бара медицинска проценка и соодветен третман.
Кој има поголем ризик од недостаток?
Иако дефицитот не е чест кај здрави лица, одредени групи имаат зголемен ризик. Тоа се пред сè постарите лица, лицата со дијабетес тип 2, оние со заболувања кои ја нарушуваат апсорпцијата на хранливите материи, како и лицата со долготрајна злоупотреба на алкохол. Одредени лекови, особено некои диуретици и антибиотици, исто така можат да влијаат врз нивото на магнезиум во организмот. Затоа, лицата кои редовно користат вакви лекови треба да разговараат со својот лекар доколку имаат сомневање за недостаток.
Најдобри природни извори на магнезиум
Магнезиумот е широко распространет во храната, особено во производите од растително потекло.
Најдобри извори се: семки од тиква, бадеми и други јаткасти плодови, спанаќ и друг темнозелен листест зеленчук, грав, леќа и други мешунки, интегрални житарки, соја и производи од соја, банани, јогурт и млеко, масна риба (лосос).
Разновидната исхрана која редовно ги вклучува овие намирници најчесто обезбедува доволно магнезиум за организмот.
Дали треба да земаме додатоци?
Кај повеќето здрави луѓе нема потреба од суплементи доколку се хранат разновидно. Сепак, во одредени случаи лекарот може да препорача дополнителен внес. Важно е да се знае дека повеќе не секогаш значи подобро. Прекумерниот внес на магнезиум преку додатоци може да предизвика дијареја, мачнина, болки во стомакот, а во многу високи дози и посериозни здравствени проблеми. Такви несакани ефекти речиси никогаш не се јавуваат при внесување магнезиум преку храната.
Магнезиумот е минерал кој има клучна улога во нормалното функционирање на речиси сите органски системи. Тој придонесува за здрави коски, нормална работа на срцето, мускулите и нервниот систем, како и за правилно создавање енергија во организмот.
Иако научниците продолжуваат да ја истражуваат неговата улога во превенцијата на различни хронични заболувања, најдобриот пристап останува разновидната исхрана богата со јаткасти плодови, семки, мешунки, зелен лиснат зеленчук и интегрални житарки. Кај повеќето луѓе, токму таквата исхрана е доволна за да се обезбеди оптимален внес на овој важен минерал.
